Privacyverklaring Jeugdmonitor 2021

GGD Gelderland-Midden doet één keer per 4 jaar in opdracht van de gemeente onderzoek naar de gezondheid, welzijn en leefstijl van jongeren. Dit staat beschreven in de Wet publieke gezondheid (Wpg). Op deze pagina vind je de privacyverklaring van de Corona Gezondheidsmonitor Jeugd 2021.

Extra Gezondheidsmonitor

De Corona Gezondheidsmonitor Jeugd 2021 (CGM) wordt uitgevoerd onder leerlingen in de klassen 2 en 4 van het voortgezet onderwijs. Dit doen we in de periode eind september – november van het schooljaar 2021-2022, met een digitale vragenlijst. Deze extra meting is aanvullend op de 4-jaarlijkse monitor. We doen deze extra meting om de gevolgen van de coronapandemie in kaart te kunnen brengen. En vervolgens te kunnen zorgen voor passend beleid, als dit noodzakelijk blijkt.

De verplichting om dit onderzoek uit te voeren is ook bij wet bepaald. De Wpg beschrijft namelijk naast de 4-jaarlijkse monitor ook de verplichting om Gezondheidsonderzoek bij Rampen (GOR) uit te voeren. De COVID-19 pandemie raakt samenlevingen wereldwijd en bedreigt de gezondheid op korte en lange termijn. Sinds maart 2020 houdt het coronavirus ook Nederland in zijn greep en nog altijd is de pandemie niet over. 

In de Wet publieke gezondheid (Wpg) is bepaald dat de gemeente in het kader van de publieke gezondheidszorg o.a. zorg draagt voor:  

  • het verwerven van, op epidemiologische analyse gebaseerd, inzicht in de gezondheidssituatie van de bevolking, bedoeld in artikel 2 lid 2 sub a Wet publieke gezondheid;
  • het bevorderen van psychosociale hulp bij rampen, bedoeld in artikel 2 lid 2 sub g Wet publieke gezondheid.

Alle GGD'en in Nederland doen mee

De CGM Jeugd 2021 wordt door alle GGD’en in Nederland op dezelfde manier en in dezelfde periode van het jaar uitgevoerd. Dit doen de GGD’en op verzoek van het ministerie van VWS (Volksgezondheid, Welzijn en Sport). VWS heeft het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) de opdracht gegeven de GGD’en hierbij te ondersteunen. De Corona Gezondheidsmonitor Jeugd 2021 is een samenwerking tussen GGD’en, GGD GHOR Nederland (de landelijke vereniging van GGD’en) en het RIVM.

De CGM Jeugd 2021 heeft als uitgangspunt dat het geen gebruik maakt van persoonsgegevens. In deze privacyverklaring beschrijft GGD Gelderland-Midden op welke manier zij in de CGM Jeugd 2021 omgaat met de ingevulde vragenlijsten, de daaruit voortvloeiende onderzoeksresultaten en op welke manier de GGD ervoor zorgdraagt dat deze goed worden beschermd.

Doel Corona Gezondheidsmonitor Jeugd 2021

De CGM Jeugd 2021 wordt uitgevoerd voor de volgende doelen:

  • Het verkrijgen van inzicht in de gezondheid, welzijn en leefstijl van jongeren in klas 2 en 4 van het voortgezet onderwijs.  
  • Het ontwikkelen van lokaal en landelijk beleid om de gezondheid van jongeren te bevorderen.
  • De gezondheidssituatie van jongeren onder de aandacht van scholen te brengen en hen aanzetten tot de ontwikkeling van gericht preventief gezondheidsbeleid.

Om de bovenstaande doelen te bereiken, gebruikt GGD Gelderland-Midden digitale vragenlijsten. In de CGM Jeugd 2021 wordt niet gevraagd naar persoonsgegevens, zoals naam en adres, waardoor een leerling niet direct kan worden herkend. In zeldzame gevallen is het echter mogelijk dat door een combinatie van de ingevulde gegevens een leerling toch kan worden herkend. Dat is dan een bijeffect maar niet het doel van het onderzoek. De GGD zorgt ervoor dat dit risico van herleidbaarheid wordt beperkt door beveiligingsmaatregelen. Zo is het niet toegestaan voor medewerkers van GGD’en om naar verbanden op te zoek te gaan om zo eventueel iemand te kunnen herleiden.
   
In de vragenlijsten komen de volgende onderwerpen aan bod:

  • Algemene gegevens: leerjaar, opleidingsniveau, leeftijd (in jaren), geslacht, postcodecijfers (PC4)
  • Gezinssamenstelling en moeite met rondkomen
  • Ervaren gezondheid
  • Geluk, psychische gezondheid, veerkracht, vertrouwen in de toekomst, eenzaamheid, weerbaarheid, stress
  • Ingrijpende gebeurtenissen (w.o. mantelzorg)
  • Bewegen, alcoholgebruik, roken, cannabisgebruik
  • (Cyber)pesten, sexting
  • Trauma, impact corona, zorg en ondersteuning, suïcidegedachten
  • Somatisch onvoldoende verklaarde klachten
  • Gamen en social mediagebruik

Een inkijkexemplaar van de vragenlijst van GGD Gelderland-Midden volgt.

De GGD Gelderland-Midden maakt rapportages voor gemeenten en scholen op basis van de verzamelde gegevens. In deze rapportages is herkenning van een leerling niet mogelijk, omdat de rapportages op een hoog niveau worden opgesteld, dat wil zeggen niet op individueel niveau, maar enkel op groepsniveau van leerlingen.
De landelijke samenwerkingspartners, RIVM en GGD GHOR Nederland kunnen voor onderzoek en publicatie gebruik maken van de in de CGM Jeugd 2021 verzamelde gegevens. Ook in deze rapportages is herkenning van een leerling niet mogelijk omdat rapportages alleen groepen leerlingen beschrijft en geen individuen.

De GGD Gelderland-Midden voert dit onderzoek uit ter uitvoering van een wettelijke plicht (artikel 2 lid 2, sub a en b Wet publieke gezondheid) en een taak van algemeen belang, namelijk monitoring van de publieke gezondheid op basis van Wet publieke gezondheid (Wpg). Waar in de Wpg staat beschreven dat er één keer in de vier jaar de gezondheidssituatie in beeld moet worden gebracht (bedoeld in artikel 2 lid 2 sub a Wet publieke gezondheid), is het nu noodzakelijk om in het kader van het Gezondheidsonderzoek bij Rampen (eveneens een verplichting vanuit de Wpg, bedoeld in artikel 2 lid 2 sub g Wet publieke gezondheid) een extra monitor uit te voeren in het tussenliggende oneven-jaartal en dus via epidemiologische analyse inzicht te vergaren in de gezondheidssituatie tijdens en na de coronacrisis van de doelgroep van deze gezondheidsmonitor.

Bij het uitvoeren van de CGM Jeugd 2021 gebruikt de GGD Gelderland-Midden alleen de gegevens die voor het uitoefenen van de wettelijke taken die de GGD Gelderland-Midden namens de gemeenten en in het kader van GOR uitvoert, noodzakelijk zijn.

Deelname aan de CGM Jeugd 2021 is vrijwillig. Leerlingen en/of ouders/verzorgers bepalen zelf om wel of niet deel te nemen aan het onderzoek. Op basis van de wettelijk taak van de GGD Gelderland-Midden mogen de ouders/verzorgers en/of leerlingen voor deelname aan het worden benaderd voor deelname aan het onderzoek en het gebruiken van de antwoorden uit de vragenlijst.

Binnen de GGD Gelderland-Midden hebben alleen medewerkers die verantwoordelijk zijn voor de verwerking van de onderzoeksgegevens, toegang tot de onderzoeksgegevens. De antwoorden worden strikt vertrouwelijk behandeld en verwerkt.
De GGD Gelderland-Midden maakt gebruik van een externe partij (I&O Research) om de technische afname van de digitale vragenlijst en de tijdelijke dataopslag mogelijk te maken. I&O Research is gebonden aan strikte voorwaarden zoals beveiligingsmaatregelen en geheimhoudingsplicht.
De GGD Gelderland-Midden kan beslissen gegevens te delen met derden voor onderzoek. In dat geval zorgt de GGD ervoor dat een leerling niet kan worden herkend in de gedeelde gegevens.

Het RIVM ontvangt de ingevulde vragenlijsten ook, zodat zij de GGD’en kunnen ondersteunen.
Dit is vastgelegd in de afspraken die de samenwerkende partijen hebben gemaakt.

GGD GHOR Nederland, de landelijke koepel van GGD’en, ontvangt alleen een bestand, waarin de antwoorden op de vragenlijsten zo zijn bewerkt dat herkenning van een leerling niet mogelijk is.

De GGD, het RIVM en GGD GHOR Nederland hebben privacy hoog in het vaandel staan.  
In de uitzonderlijke gevallen wanneer de antwoorden van de vragenlijst naar een leerling kunnen herleiden, worden maatregelen genomen om de herleidbaarheid te beperken.
Daarnaast treffen alle partijen technische en organisatorische maatregelen zodat de ingevulde vragenlijsten goed worden beveiligd. Zoals genoemd hebben alleen medewerkers die betrokken zijn bij de CGM Jeugd 2021 toegang tot de ingevulde vragenlijsten. Bovendien hebben de onderzoekers een geheimhoudingsplicht getekend.

De CGM Jeugd 2021 heeft het doel om de gezondheidssituatie van de jongeren te volgen in de tijd  (monitoren). Dit betekent dat de GGD Gelderland-Midden ook in de toekomst beschikking dient te houden over de ingevulde vragenlijsten zodat zij de eerdergenoemde doelen kan behalen en de eerder genoemde taken juist kan uitvoeren De GGD hanteert voor de regionale bestanden een bewaartermijn van 21 jaar, zodat trendanalyses mogelijk zijn. De (tussentijdse) ruwe bestanden worden niet langer bewaard dan noodzakelijk.  
Het RIVM bewaart de ingevulde vragenlijsten ook, zodat zij de GGD’en kunnen ondersteunen. Dit is vastgelegd in de afspraken die de samenwerkende partijen hebben gemaakt. Het RIVM bewaart de ruwe data gedurende 10 jaar, waarmee wordt voldaan aan de Archiefwet 1995 en Wet openbaarheid van bestuur (WOB). Na 10 jaar worden deze bestanden bij het RIVM vernietigd.


De CGM Jeugd 2021 heeft als uitgangspunt dat het geen gebruik maakt van persoonsgegevens. In heel zeldzame gevallen is door een combinatie van de ingevulde gegevens herkenning van een leerling mogelijk. Dit betekent dat in die gevallen een leerling en ouders/verzorgers bepaalde rechten toekomen. Zo kan een verzoek worden gedaan om inzage of verwijdering van de ingevulde vragenlijst.

Recht op weigering

Deelname aan de CGM Jeugd 2021 is vrijwillig. Op elk moment kan deelname worden geweigerd, zonder opgave van reden. Leerlingen en ouders/verzorgers ontvangen via school een mail met informatie over het onderzoek. Zowel leerlingen als ouders/verzorgers kunnen weigeren door dit aan de school kenbaar te maken.

Als een leerling deelneemt, vult hij/zij tijdens een lesuur in de klas de digitale vragenlijst in.
Een leerling kan vragen overslaan of het invullen stoppen.

Recht op informatie

Om hieraan te voldoen is deze online privacyverklaring opgesteld. In de informatiemail die een leerling of ouders/verzorgers via school ontvangt wordt naar deze privacyverklaring verwezen.

Recht op verwijdering

Het recht op verwijdering kan niet worden uitgeoefend, omdat er per school één URL wordt gebruikt voor alle leerlingen. Individuele leerlingen zijn na het verzenden van de vragenlijst niet meer te herkennen. Daardoor kan de vragenlijst niet meer worden verwijderd.

Recht op inzage, rectificatie, beperking en bezwaar

Deze rechten kunnen niet worden uitgeoefend, omdat er per school één URL wordt gebruikt voor alle leerlingen. Individuele leerlingen zijn na het verzenden van de vragenlijst niet meer te herkennen. De vragenlijst van een individuele leerling kan dus niet worden gevonden en mag/kan niet worden herleid.

Als leerlingen en ouders/verzorgers vragen hebben over hun rechten en hoe die kunnen worden uitgeoefend in het kader van dit onderzoek. Of een klacht willen indienen, dan kunnen zij contact opnemen met: de Functionaris voor de Gegevensbescherming, functionarisgegevensbescherming@vggm.nl of via de post: Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden, Functionaris Gegevensbescherming, Postbus 5364, 6802 EJ Arnhem.

Indien leerlingen en ouders/verzorgers vragen hebben over het onderzoek of hoe de GGD met de ingevulde vragenlijsten omgaat, dan kunnen zij contact opnemen met: Nicole de Jong (epidemioloog GGD Gelderland-Midden) via e-mailadres onderzoek@vggm.nl.

Voor meer informatie over hoe GGD Gelderland-Midden in het algemeen omgaat met de privacy van een leerling, zie onze algemene privacyverklaring.